شیر توپی کنترلی سامسون (SAMSON Control Ball Valve) از خانواده شیرهای روتاری است و برای قطعووصل سریع جریان یا کنترل پیوسته دبی در خطوط فرایندی استفاده میشود. در این شیر، چرخش توپی یا سگمنت توپی سطح عبور سیال را تغییر میدهد. طراحی کمحجم، ظرفیت عبور بالا، زمان عملکرد کوتاه و امکان تجهیز به اکچویتور پنوماتیک، پوزیشنر، شیر برقی و لیمیت سوئیچ از مهمترین مزایای این گروه است.
پتروسازه انواع شیر توپی سامسون و محصولات تخصصی SAMSON GROUP را برای سرویسهای مایع، گاز، بخار، سیالات خورنده، سیالات دارای ذرات و کاربردهای دمای بالا تأمین میکند. انتخاب مدل باید با توجه به وظیفه شیر، مشخصات سیال، دبی، فشار ورودی و خروجی، دمای کاری، کلاس نشتی، متریال بدنه و سیت، گشتاور موردنیاز و نوع عملکرد ایمن انجام شود.
شیر توپی چیست و چگونه کار میکند؟
شیر توپی یا Ball Valve یک شیر ربعگرد است که عضو مسدودکننده آن به شکل یک توپی کامل یا بخشی از توپی ساخته میشود. در مدلهای معمولی، با چرخش ۹۰ درجهای توپی، سوراخ داخلی آن در امتداد خط قرار میگیرد و مسیر باز میشود؛ با چرخش به وضعیت عمود بر خط نیز جریان قطع میشود. به همین دلیل شیر توپی معمولی بیشتر برای سرویس قطعووصل یا On/Off مناسب است.در شیر توپی کنترلی، شکل عضو مسدودکننده، پورت یا سیت بهگونهای طراحی میشود که تغییر زاویه بازشدگی، رابطهای مشخص با دبی عبوری داشته باشد. در مدل سگمنتال SAMSON Type 3310 میتوان مشخصه جریان Linear یا Equal Percentage را متناسب با فرایند انتخاب کرد. بنابراین صرف نصب اکچویتور و پوزیشنر روی یک بال ولو معمولی، آن را به شیر مناسب برای کنترل پیوسته تبدیل نمیکند؛ طراحی داخلی، مشخصه جریان و سایزینگ Kv یا Cv نیز باید برای کار کنترلی مناسب باشند.
تفاوت شیر توپی معمولی، شیر توپی پنوماتیک و شیر توپی کنترلی
شیر توپی معمولی غالباً با اهرم یا گیربکس کار میکند و برای باز یا بسته کردن کامل مسیر بهکار میرود. شیر توپی پنوماتیک از ترکیب بال ولو و اکچویتور روتاری پنوماتیک ساخته میشود و میتواند از راه دور و بدون حضور اپراتور عمل کند. این مجموعه در سادهترین حالت با شیر برقی فرمان On/Off میگیرد و در صورت استفاده از اکچویتور فنر برگشت، میتواند هنگام قطع هوای ابزار دقیق به وضعیت Fail Close یا Fail Open برود.شیر توپی کنترلی علاوه بر اکچویتور، معمولاً به پوزیشنر مجهز است تا موقعیت زاویهای شیر را متناسب با سیگنال کنترلی تنظیم کند. برای کنترل تدریجی دبی، فشار، دما یا سطح باید از مدل سگمنتال، V-Port یا ساختار دارای مشخصه جریان استفاده شود. در سبد محصولات این صفحه، Type 3310 انتخاب اصلی برای Throttling Service است؛ Type 3358 و KBR 500/550 عمدتاً برای قطعووصل مطمئن طراحی شدهاند و BR 26d در نسخه مجهز به سیت مشخصهدار میتواند برای کاربرد کنترلی نیز انتخاب شود.
اجزای شیر توپی کنترلی
اجزای شیر توپی با توجه به مدل و شرایط سرویس متفاوت است، اما مجموعه کامل معمولاً از بخشهای زیر تشکیل میشود:
- بدنه (Body): محفظه اصلی شیر که باید از نظر متریال، کلاس فشار، دما و مقاومت خوردگی با شرایط خط سازگار باشد.
- توپی یا سگمنت توپی (Ball/Segmented Ball): عضو روتاری کنترلکننده جریان که میتواند فولبور، پورت مشخصهدار یا سگمنتال باشد.
- سیت یا نشیمنگاه (Seat Ring): عامل اصلی آببندی میان توپی و بدنه که در انواع نرم مانند PTFE و PEEK یا متالسیت ارائه میشود.
- شفت (Shaft): گشتاور اکچویتور را به توپی منتقل میکند و طراحی ضد بیرونزدگی آن در ایمنی شیر اهمیت دارد.
- پکینگ و آببندی شفت: مانع نشتی سیال از محل خروج شفت میشود و باید با دما، فشار و ماهیت سیال سازگار باشد.
- اکچویتور روتاری: حرکت پنوماتیکی یا الکتریکی را به چرخش شیر تبدیل میکند و باید بر اساس بیشترین گشتاور موردنیاز سایز شود.
- پوزیشنر: فرمان سیستم کنترل را دریافت و زاویه بازشدگی شیر را برای کنترل تدریجی تنظیم میکند.
- تجهیزات جانبی: شیر برقی، لیمیت سوئیچ، فیلتر رگلاتور، بوستر، قفل پنوماتیکی و نشانگر وضعیت بر اساس نیاز پروژه اضافه میشوند.
انواع شیر توپی سامسون موجود در پتروسازه
شیر توپی سامسون BR 26d
شیر توپی BR 26d از محصولات PFEIFFER در مجموعه SAMSON GROUP و یک بال ولو فولبور دوطرفه از جنس استنلس استیل است. نسخه استاندارد آن در سایز DN 15 تا DN 150، فشار PN 16 تا PN 40 و محدوده دمایی ۱۰- تا ۲۰۰+ درجه سانتیگراد ارائه میشود. سیتهای قابل تعویض، پکینگ فنربارگذاریشده و قابلیت اتصال به اکچویتور پنوماتیک یا عملگر دستی، این مدل را برای سرویسهای خورنده و قطعووصل صنعتی مناسب میکند. BR 26d با سیت مشخصهدار برای برخی کاربردهای کنترلی نیز قابل انتخاب است.
شیر توپی سگمنتال سامسون Type 3310
SAMSON Type 3310 یک شیر توپی سگمنتال برای کنترل تدریجی و قطعووصل جریانهای با ظرفیت بالا است. این مدل در سایز DN 25 تا DN 300 یا NPS 1 تا 12، فشار PN 16 تا PN 40 یا Class 150 و 300 و با بدنه فولادی یا استنلس استیل عرضه میشود. نسخه استاندارد برای دمای ۲۹- تا ۲۲۰+ درجه سانتیگراد طراحی شده و با نسخه عایقدار و انتخاب صحیح سیت و متریال، دامنه دمایی گستردهتری قابل دستیابی است. امکان انتخاب مشخصه Linear یا Equal Percentage، سیت نرم یا فلزی و اکچویتور روتاری پنوماتیک، Type 3310 را به گزینه تخصصی این صفحه برای کنترل دبی تبدیل میکند.
شیر توپی سامسون Type 3358
SAMSON Type 3358 یک شیر توپی فولبور و Tight-closing با استاندارد ANSI است که بیشتر برای سرویس On/Off در صنایع فرایندی استفاده میشود. این مدل در سایز NPS 1 تا 6، کلاس فشار 150 و 300 و محدوده دمایی ۲۹- تا ۲۲۰+ درجه سانتیگراد عرضه میشود. بدنه میتواند از فولاد ریختگی A216 WCC یا استنلس استیل A351 CF8M انتخاب شود. قابلیت نصب اکچویتور پنوماتیک یا الکتریکی ربعگرد، اهرم دستی، پوزیشنر، لیمیت سوئیچ و شیر برقی، امکان هماهنگی آن با نیازهای اتوماسیون خط را فراهم میکند.
شیر توپی پنوماتیک SAMSON KBR 500/550
KBR 500/550 از خانواده CERA SYSTEM یک شیر توپی فلزی مقاوم برای سرویسهای دارای سایش، خوردگی یا دمای بالا است. این مدل در نسخه DIN از DN 25 تا DN 250 و PN 10 تا PN 40 ارائه میشود و دمای استاندارد آن ۱۰- تا ۱۸۰+ درجه سانتیگراد است. نسخههای ویژه با آببندی مناسب میتوانند برای دماهای بالاتر انتخاب شوند. ساختار مستحکم شفت و سیت، طراحی دوطرفه و توپی فلزی سختکاریشده، KBR 500/550 را برای قطعووصل مایعات، پودرها و سیالات دشوار مناسب میکند. این مدل عمدتاً On/Off است و نباید بدون تأیید فنی سازنده بهعنوان شیر کنترل پیوسته در نظر گرفته شود.
جدول مقایسه شیر توپی کنترلی سامسون
| مدل | ساختار و وظیفه اصلی | سایز | فشار نامی | دمای کاری | کاربرد پیشنهادی |
|---|---|---|---|---|---|
| SAMSON PFEIFFER BR 26d | فولبور دوطرفه؛ عمدتاً On/Off و قابل استفاده کنترلی با سیت مشخصهدار | DN 15 تا DN 150 | PN 16 تا PN 40 | ۱۰- تا ۲۰۰+ درجه سانتیگراد | سیالات خورنده، قطعووصل صنعتی و کنترل سفارشی |
| SAMSON Type 3310 | سگمنتال؛ Throttling و On/Off با مشخصه Linear یا Equal Percentage | DN 25 تا DN 300 / NPS 1 تا 12 | PN 16 تا PN 40 / Class 150 و 300 | استاندارد ۲۹- تا ۲۲۰+؛ نسخه ویژه تا ۴۵۰+ درجه | کنترل دبی با ظرفیت بالا، مایعات، گازها و بخارات |
| SAMSON Type 3358 | فولبور Tight-closing؛ عمدتاً On/Off | NPS 1 تا NPS 6 | Class 150 و 300 | ۲۹- تا ۲۲۰+ درجه سانتیگراد | قطعووصل مطمئن در خطوط فرایندی ANSI |
| SAMSON CERA KBR 500/550 | شیر توپی فلزی سختکاریشده؛ On/Off | DN 25 تا DN 250 | PN 10 تا PN 40 | استاندارد ۱۰- تا ۱۸۰+؛ نسخه ویژه تا ۴۵۰+ درجه | سیالات ساینده، پودر، خوردگی و دمای بالا |
مقادیر فشار و دما به نسخه، متریال بدنه، نوع سیت و شرایط فرایندی وابستهاند؛ انتخاب نهایی باید مطابق دیتاشیت همان تجهیز انجام شود.
مزایای شیر توپی پنوماتیک و کنترلی SAMSON
- ظرفیت عبور جریان بالا در مقایسه با ابعاد بدنه
- عملکرد ربعگرد و پاسخ سریع اکچویتور
- افت فشار کم در مدلهای فولبور
- امکان آببندی مطمئن در سرویس On/Off با انتخاب صحیح سیت
- قابلیت کنترل تدریجی در مدلهای سگمنتال یا دارای پورت مشخصهدار
- امکان انتخاب سیت نرم یا فلزی متناسب با دما، نشتی و ماهیت سیال
- قابلیت تجهیز به پوزیشنر، شیر برقی، لیمیت سوئیچ و تجهیزات ایمنی
- امکان تعریف وضعیت Fail Open یا Fail Close در اکچویتورهای فنر برگشت
- طراحی مناسب برای اتوماسیون خطوط فرایندی و فرمانپذیری از PLC یا DCS
کاربرد شیر توپی کنترلی سامسون
- کنترل پیوسته دبی مایعات، گازها و بخارات با SAMSON Type 3310 پس از سایزینگ فرایندی
- قطعووصل سریع خطوط نفت، گاز، پتروشیمی و پالایشگاهی
- سرویس سیالات خورنده با انتخاب بدنه، توپی، سیت و پکینگ سازگار
- خطوط دارای دبی بالا و نیازمند ظرفیت عبور زیاد
- سرویس پودر، ذرات و سیالات ساینده با مدل و متریال مناسب مانند KBR 500/550
- خطوط آب صنعتی، هوای فشرده، گازهای فرایندی و مواد شیمیایی
- کاربردهای دمای بالا با نسخه متالسیت، پکینگ و متریال مناسب
- سیستمهای قطع اضطراری و Interlock با اکچویتور دارای وضعیت ایمن
- واحدهای اتوماسیون صنعتی برای کنترل فشار، دبی، دما یا سطح
راهنمای انتخاب شیر توپی کنترلی سامسون
انتخاب شیر توپی فقط بر اساس قطر لوله یا نام سیال کافی نیست. ابتدا باید مشخص شود وظیفه شیر قطعووصل است یا کنترل پیوسته. برای سرویس کنترلی، دبی حداقل، نرمال و حداکثر، فشار ورودی و خروجی، دمای کاری و خواص سیال برای محاسبه Kv یا Cv و بررسی سرعت، نویز، کاویتاسیون و فلشینگ لازم است. در سرویس On/Off نیز اختلاف فشار بیشینه، گشتاور شکست سیت، زمان موردنیاز برای باز و بسته شدن و تعداد سیکل کاری در انتخاب اکچویتور اهمیت دارد.در مرحله بعد باید استاندارد و سایز اتصال، PN یا ANSI Class، متریال بدنه و قطعات در تماس با سیال، نوع سیت نرم یا فلزی، کلاس نشتی، جهت جریان و حالت Fail Safe مشخص شود. فشار هوای ابزار دقیق، سیگنال فرمان، نیاز به پوزیشنر، شیر برقی، لیمیت سوئیچ، استاندارد ضدانفجار و شرایط محیط نصب نیز باید در سفارش ذکر شوند. برای سیالات خورنده، ساینده، دارای ذرات جامد، اکسیژن، بخار یا دمای بالا، انتخاب نهایی باید بر اساس دیتاشیت و محدودیتهای Pressure-Temperature همان نسخه انجام شود.
قیمت شیر توپی کنترلی سامسون SAMSON
قیمت شیر توپی سامسون SAMSON به مدل، سایز، کلاس فشار، متریال بدنه و توپی، نوع سیت، کلاس نشتی و نوع اکچویتور بستگی دارد. اضافه شدن پوزیشنر، شیر برقی، لیمیت سوئیچ، فیلتر رگلاتور، عملگر دستی اضطراری، نسخه ضدانفجار، متالسیت، الزامات Fire-safe یا مدارک متریال و تست نیز قیمت نهایی را تغییر میدهد. به همین دلیل اعلام قیمت دقیق بدون مشخصات فرایندی و کد کامل تجهیز قابل اتکا نیست و برای خرید باید استعلام فنی و تجاری بهروز دریافت شود.
خرید شیر توپی کنترلی سامسون از پتروسازه
برای خرید شیر توپی کنترلی سامسون، ابتدا نام و وضعیت سیال، دبی، فشار ورودی و خروجی، دمای کاری، سایز و استاندارد اتصال، نوع عملکرد On/Off یا Modulating، وضعیت ایمن و تجهیزات جانبی موردنیاز را برای کارشناسان پتروسازه ارسال کنید. پس از بررسی شرایط پروژه، مدل شیر، متریال، سیت، اکچویتور و تجهیزات کنترلی بهصورت یک مجموعه انتخاب و پیشنهاد فنی و مالی ارائه میشود.پتروسازه بهعنوان نمایندگی سامسون، انواع شیر توپی SAMSON GROUP را با ضمانت اصالت کالا، مشاوره فنی، انتخاب و سایزینگ، خدمات نصب و کالیبراسیون، تأمین قطعات یدکی، گارانتی تعویض قطعات مکانیکی و خدمات پس از فروش ارائه میکند. ارسال تجهیزات به سراسر کشور و پشتیبانی فنی پس از تحویل نیز برای پروژههای صنعتی قابل انجام است.
سوالات متداول درباره شیر توپی کنترلی سامسون
پاسخ به مهمترین پرسشها درباره عملکرد، اجزا، انتخاب و خرید شیر توپی پنوماتیک و کنترلی SAMSON